Regeerakkoord, plannen rond verzuim en re-integratie

Afgelopen week is het nieuwe regeerakkoord gepresenteerd. Daarin staan duidelijke plannen die direct werkgevers, verzuimbegeleiding en re-integratie raken. 

De rode draad? Minder focus op uitkeringen en regels, en meer focus op werken, herstel en duurzame inzetbaarheid. In dit artikel zetten we de arbo-gerelateerde plannen voor je op een rij. 

In het kort: 

• De regering wil minder bureaucratie en meer duidelijkheid in loondoorbetaling bij ziekte en de Wet verbetering poortwachter. 

• Er komt een sterke verschuiving van uitkering naar werk-naar-werk, met een kortere WW en meer aandacht voor Leven Lang Ontwikkelen. 

• Het arbeidsongeschiktheidsstelsel (WIA) wordt aangepakt omdat het vastloopt; preventie en re-integratie komen centraler te staan. 

Loondoorbetaling bij ziekte en Wet verbetering poortwachter 

Het kabinet erkent dat de lange en hoge loondoorbetaling bij ziekte door veel werkgevers, vooral in het mkb, als een zware last wordt ervaren. Tegelijkertijd ziet de regering dat loondoorbetaling in het tweede ziektejaar een belangrijke prikkel is voor re-integratie bij de eigen werkgever. 

De tweejarige loondoorbetalingsplicht blijft daarom bestaan, maar het kabinet wil deze werkbaarder maken. Daarbij wordt gekeken naar het verminderen van knelpunten in de Wet verbetering poortwachter. 

Concreet wil het kabinet: 

• bureaucratische en administratieve verplichtingen verminderen, zoals bepaalde rapportageverplichtingen; 

• vooraf meer duidelijkheid geven over verplichtingen en mogelijke sancties; 

• meer ruimte bieden voor maatwerk; 

• meer en directer contact tussen werkgever en werknemer toestaan. 

Het doel hiervan is duidelijk: minder administratieve lasten, maar tegelijkertijd snellere re-integratie en herstel stimuleren. 

 

Van uitkering naar werk: werk-naar-werk en Leven Lang Ontwikkelen 

In het regeerakkoord staat een duidelijke beweging richting werk-naar-werk. In een snel veranderende arbeidsmarkt moeten werknemers makkelijker de overstap kunnen maken naar ander passend werk, en moeten werkgevers wendbaarder worden. 

Daarom investeert het kabinet in Leven Lang Ontwikkelen (LLO). Op korte termijn komt er een regeling die gericht wordt ingezet op tekortsectoren en kansrijke beroepen. Op langere termijn wordt toegewerkt naar een stelsel van individuele leerrechten. 

De nadruk ligt op: 

• om- en bijscholing voor groepen die daar het meest baat bij hebben, zoals mbo’ers en werknemers in het mkb; 

• het versterken van inzetbaarheid en mobiliteit; 

• regionale samenwerking via arbeidsmarktregio’s en Werkcentra, waar onder andere gemeenten, UWV en sociale partners samenwerken. 

 

Hervorming van de transitievergoeding 

De transitievergoeding wordt hervormd zodat deze weer doet waarvoor hij bedoeld is: de transitie van werk naar werk. 

Volgens de plannen: 

• wordt de besteedbaarheid van de transitievergoeding gekoppeld aan de (nieuwe) LLO-infrastructuur; 

• krijgen werkgevers die tijdig investeren in bijscholing, omscholing of zich maximaal inzetten voor re-integratie mogelijk lagere of geen verplichtingen rondom de nieuwe transitievergoeding; 

• wordt verwacht dat middelen in opleidings- en ontwikkelingsfondsen (O&O-fondsen) breder en flexibeler worden ingezet; 

• wordt de compensatie voor de transitievergoeding na twee jaar ziekte afgeschaft voor alle werkgevers. 

Deze maatregelen worden nadrukkelijk gezien in samenhang met de bredere werk-naar-werkagenda. 

 

 

 

WW: korter en activerender 

De WW wordt aangepast zodat deze beter aansluit bij het nieuwe stelsel van werk-naar-werk en Leven Lang Ontwikkelen. 

De belangrijkste punten: 

• de WW-uitkering wordt hoger aan het begin; 

• de maximale duur wordt verkort naar één jaar; 

• de eisen voor opbouw en verzilvering van WW-rechten worden aangescherpt. 

Het idee hierachter is dat werkenden in de eerste periode na ontslag meer financiële rust hebben, maar tegelijkertijd worden gestimuleerd om sneller passend nieuw werk te vinden. 

 

Arbeidsongeschiktheid (WIA): uitvoerbaarheid en menselijke maat 

Het kabinet stelt dat het huidige arbeidsongeschiktheidsstelsel vrijwel onuitvoerbaar is en vastloopt. Hierdoor worden kwetsbare mensen niet altijd tijdig en goed geholpen. Dit wordt daarom zowel op korte als op middellange termijn aangepakt. 

Op korte termijn zet het kabinet onder andere in op: 

• betere uitvoerbaarheid en meer menselijke maat; 

• taakherschikking en betere samenwerking tussen bedrijfsartsen en verzekeringsartsen; 

• meer aandacht voor preventie en handhaving door de Arbeidsinspectie; 

• meegroeiende re-integratie; 

• strengere voorwaarden bij WIA-herbeoordelingen; 

• het opvolgen van het advies om de IVA voor nieuwe gevallen af te schaffen, zodat het stelsel uitvoerbaar blijft. 

Daarnaast wil het kabinet belemmeringen om te werken of bij te verdienen wegnemen en het stelsel activerender maken, waar dat op een menselijke manier mogelijk is. 

Op middellange termijn wordt toegewerkt naar een fundamentele herziening van het stelsel van ziekte en arbeidsongeschiktheid, met als uitgangspunt: investeren in re-integratie moet lonen en begeleiding naar werk begint al in de eerste ziekteperiode. 

 

 

 

Wat kan dit betekenen voor de werkgevers? 

Als je alle plannen bij elkaar neemt, is de richting duidelijk: meer verantwoordelijkheid en financiële risico’s komen bij werkgevers te liggen. De focus verschuift van regels en procedures naar werk-naar-werk en snelle re-integratie, ook bij langdurig verzuim. 

Voor werkgevers betekent dit onder andere: 

Afschaffing van de IVA voor nieuwe gevallen (per 2030) 
Als de IVA voor nieuwe instroom wordt afgeschaft, komen werknemers die volledig en duurzaam arbeidsongeschikt zijn niet meer in de IVA, maar in de WGA terecht. 
In tegenstelling tot de IVA, die wordt betaald uit een collectieve regeling met een vaste premie, komen de kosten van de WGA volledig voor rekening van de werkgever, via de WGA-premie of het eigenrisicodragerschap. 

Hogere kosten bij langdurige uitval 
De compensatie van de transitievergoeding na twee jaar ziekte wordt afgeschaft voor grote werkgevers. Dat betekent dat langdurig verzuim bij beëindiging van het dienstverband direct extra kosten met zich meebrengt. 

Minder ruimte om af te wachten 
Het arbeidsongeschiktheidsstelsel wordt actiever ingericht. Concreet betekent dit dat: 

• re-integratie eerder en nadrukkelijker wordt verwacht; 

• uitstel of afwachten sneller leidt tot instroom in de WIA; 

• en die instroom directe financiële gevolgen heeft voor de werkgever. 

Werkgevers die te laat of onvoldoende sturen op herstel of werk-naar-werk lopen daardoor een groter risico op langdurige WIA-instroom en structureel hogere kosten. 

 

Verzuimbegeleiding wordt minder een administratief proces en steeds meer een kostenbepalende factor. Voor werkgevers betekent dit dat: 

• re-integratie vanaf de eerste ziektedag cruciaal is; 

• vroeg sturen op herstel en werkhervatting langdurige uitval helpt voorkomen; 

• investeren aan de voorkant vaak goedkoper is dan herstellen achteraf. 

Wij houden de ontwikkelingen nauwlettend in de gaten en houden jullie hiervan op de hoogte. Ook bij Uitgedokterd denken we graag met je mee over jouw verzuimaanpak, neem gerust contact met ons op.